Türkiye Noterler Birliği ve noterlikler

Noterlikler, tercüme işlemlerinde iki bakımdan belirleyicidir: tercümanın yemin zaptı ve çeviriye düşülen onay şerhi.

Noter neyi onaylar

Yaygın yanlış anlamanın aksine, noter çevirinin doğruluğunu onaylamaz. Onayladığı şey, çeviriyi imzalayan kişinin o noterlikte yeminli tercüman olarak kayıtlı olduğu ve imzanın ona ait olduğudur. İçerik sorumluluğu tercümandadır.

Yemin zaptı noterlik bazlıdır

Bir tercümanın yemin zaptı, yalnız zaptın alındığı noterlikte geçerlidir. Aynı tercüman başka bir noterlikte işlem yaptıracaksa orada da ayrı zapt gerekir.

Bunun müşteri açısından anlamı şudur: bürosunun hangi noterliklerle çalıştığı, işlemin ne kadar sürede tamamlanacağını doğrudan etkiler. Bir noterlikte yemin zaptı bulunmayan bir tercümanın çevirisi orada onaylanamaz.

Ücret tarifesi

Noterlik ücretleri her yıl yayımlanan tarifeyle belirlenir ve büro tarafından değiştirilemez. Güncel kalemler noter tarifesi sayfasındadır.

Ulusal sicil bulunmaz

Türkiye’de yeminli tercümanlar için ulusal bir sicil ya da merkezî bir sınav bulunmaz. Statü, noter huzurunda edilen yeminle kazanılır. Bu nedenle devletin verdiği bir tercümanlık unvanı ya da sertifikası bulunmaz; bkz. açıklamalar bölümü.

⭐ Yemin zaptı yalnız alındığı noterde geçerlidir

Bu, sektörün en az anlatılan ama müşteriyi en çok ilgilendiren gerçeğidir. Yeminli tercüman, bir noter huzurunda yemin eder ve bu işlem bir yemin zaptıyla kayda geçer.

Zabıt yalnız o noterde geçerlidir. Tercümanın çalıştığı her noterlikle ayrı zabıt çıkarması gerekir. Pratik sonucu şudur: bir büronun hangi noterlerle çalıştığı, sizin işleminizi hangi noterde onaylatabileceğinizi belirler.

Bu yüzden "noter onaylı çeviri" istediğinizde sorulacak doğru soru şudur: bu çeviriyi hangi noterde onaylatabiliyorsunuz? Belirli bir noterde işlem yapmanız gerekiyorsa bunu baştan söyleyiniz.

Noter neyi onaylar

Bu ayrım çoğu müşteri tarafından bilinmez: noter çevirinin doğruluğunu onaylamaz. Onayladığı şey, çeviriyi yapan tercümanın imzasının gerçekliği ve o noterde yemin zaptı bulunduğudur.

Yani noter şerhi, metnin içeriğine ilişkin bir güvence değildir. Çevirinin doğruluğu tercümanın ve büronun sorumluluğundadır; bkz. noter neyi onaylar ve noter şerhi ne yazar.

Türkiye’de ulusal sicil yoktur

Yeminli tercümanlık, noterlik mevzuatı üzerinden yürür. Ulusal bir yeminli tercüman sicili ya da yeterlilik sınavı bulunmaz; ölçülen şey dil diplomasıdır.

Bu nedenle bir tercümanın merkezî bir sicile kayıtlı olduğunu ima eden unvanlar gerçeği yansıtmaz; böyle bir iddiayla karşılaşırsanız temkinli olunuz; bkz. yeminli tercüman sicili.

Nöbetçi noterlik

Resmî tatillerde ve mesai dışı saatlerde nöbetçi noterlik bulunur; ancak her işlem her nöbetçi noterlikte yapılamaz. Acil bir çeviri onayı gerekiyorsa, ilgili noterlikte tercümanın zaptının bulunup bulunmadığı belirleyicidir.

Ücret kalemleri

Noter kalemleri her yıl yeniden belirlenir ve tercüme bedelinden ayrıdır. Güncel kalemler için ücretler sayfasına bakınız; bu sayfada rakam yazmıyoruz.