Fransa’da diploma tanınması: karşılaştırma belgesi

Fransa’da Türkiye’dekine benzer bir genel denklik kurumu yoktur. Bir diplomanın “Fransız diplomasına eşit sayılması” gibi bir karar verilmez. Bunun yerine, diplomanın Fransız eğitim sistemindeki düzey karşılığını açıklayan bir belge düzenlenir.

Belge ne yapar, ne yapmaz

Bu belge, diplomanızın hangi düzeye ve hangi öğrenim süresine karşılık geldiğini açıklar. İşverene ve kurumlara, tanımadıkları bir eğitim sistemini okuma imkânı verir.

Belge meslek icra hakkı vermez. Düzenlenmiş mesleklerde ayrı bir tanınma yolu işler ve o yol bu belgeyle karıştırılmamalıdır.

Kimin işine yarar

Belge şu durumlarda anlamlıdır: iş başvurusunda işveren diploma düzeyini soruyorsa, bir yarışma sınavına ya da kamu görevine başvuruyorsanız, ya da bir kurum sizden düzey kanıtı istiyorsa.

Buna karşılık üniversiteye başvuru için bu belge gerekmez. Üniversiteler dosyayı kendileri değerlendirir; öğrenci başvuruları ayrı bir kanaldan yürür.

Bkz. Campus France başvurusu.

Gerekmeyen durum

Düzenlenmemiş bir meslekte çalışacaksanız bu belgeyi almanız gerekmeyebilir. Bilişim, tasarım, pazarlama ve pek çok teknik alanda işveren diplomayı doğrudan değerlendirir.

İşveren istemediyse belge almak için başvurmayınız; bkz. çalışma vizesi ve gereksiz işlem yaptırmayın.

Gereken belgeler

Dosyada kural olarak diploma, transkript ve kimlik belgesi bulunur. Diploma ve transkript Fransızca çevrilir; apostil istenip istenmediğini başvuru sayfasından doğrulayınız.

Diploma ekini unutmayınız. Türk üniversitelerinin çoğu bu belgeyi İngilizce düzenler ve içinde ders yükü, kredi sistemi ve öğrenim süresi zaten açıklanmıştır. Bu, değerlendirmeyi hızlandırır ve bazı dosyalarda ek çeviri ihtiyacını azaltır.

Ad yazımı sorunu

Diplomadaki ad ile pasaporttaki ad farklıysa (evlilik, ad değişikliği, Türkçe karakter farkı) dosya eşleşmeyebilir. Bu durumda isim ayniyat belgesi eklenir.

Bkz. isim ve tarih yazımı.

Çeviri biçimi

Çeviri Fransızca yapılır. Kurumun Fransa’da yetkilendirilmiş tercüman isteyip istemediğini başvurudan önce sorunuz; bkz. traduction assermentée şartı.

Ders içeriklerinin çevirisi bu dosyada kural olarak istenmez. Ders içeriği, ancak meslek tanınması ya da üniversite denklik incelemesi gibi ayrıntılı süreçlerde gündeme gelir.

Türkiye’ye dönerseniz

Fransa’da alınmış bir diplomanın Türkiye’de kullanılması ayrı bir süreçtir ve bu belgeyle ilgisi yoktur; bkz. YÖK denklik başvurusu.

Düzenlenmiş meslekte ne olur

Sağlık meslekleri, avukatlık, mimarlık ve öğretmenlik gibi alanlarda bu belge yetmez. Bu mesleklerde yetkili makam ayrıdır ve değerlendirme, eğitim içeriğinin karşılaştırılmasıyla yapılır.

Bu dosyalarda ders içerikleri ile staj ve uygulama saatleri istenir; süreç aylarca sürebilir. Uyum dönemi ya da yeterlilik sınavı gündeme gelebilir.

Başvuru öncesi beş soru

1. Belgeyi isteyen kurum kim?
2. Bu kurum başka bir belgeyi de kabul ediyor mu?
3. Mesleğim düzenlenmiş mi?
4. Diploma ekim İngilizce düzenlenmiş mi?
5. Çeviri biçimi için yazılı cevabım var mı?

Bu soruların cevabı elinizde değilse başvuru yapmayınız; büyük olasılıkla yanlış belgeyi hazırlarsınız.

Sonuç yazısının kapsamı

Yazı, diplomanın düzeyini ve öğrenim süresini açıklar. Ders bazında bir eşleştirme yapmaz; “şu dersleriniz sayılmıştır” gibi bir sonuç vermez.

Kredi ve ders sayımı isteyenler için doğru muhatap üniversitedir.

Belgenin ömrü

Yazının süresiz olduğu varsayılmamalıdır; bazı kurumlar yakın tarihli belge isteyebilir. İhtiyaç doğduğunda başvurmak, önceden almaktan güvenli bir yoldur.

Mezun olmadan gidenler

Türkiye’de okuduğunuz dönemleri Fransa’da saydırmak istiyorsanız bu belge kullanılmaz. Kısmi öğrenimin sayılması, doğrudan başvurduğunuz üniversitenin kendi işidir ve transkript ile ders içerikleri istenir.

Türkiye’de alınan denklik belgesi işe yarar mı

Türkiye’de alınmış bir denklik belgesi, Fransa’da diplomanızın karşılığını göstermez. İki ülkenin sistemleri birbirinden bağımsızdır.

Bu belgeyi dosyaya eklemek zarar vermez ama tek başına sonuç doğurmaz; çevirtmek için ayrı masraf yapmayınız.

İş görüşmesine ne götürmeli

Görüşmeye diplomanın kendisi, varsa İngilizce diploma eki ve kısa bir özgeçmiş yeterlidir. Karşılaştırma belgesi ancak işveren isterse gerekir.

Bkz. özgeçmiş.

Kamu görevine başvuru

Kamu görevine ya da yarışma sınavına başvuracaklar için diploma düzeyinin gösterilmesi genellikle zorunludur. Bu, belgenin en anlamlı kullanım alanıdır.

Sınav ilanındaki koşulu okuyunuz; ilan hangi belgeyi istediğini açıkça yazar.

Belgeyi almadan önce son kontrol

Başvuru bedeli ödendikten sonra dosya geri alınmaz. Bu yüzden diploma ve transkript taramalarının okunaklı, tam sayfa ve apostil şerhini de kapsayan biçimde olduğunu son bir kez kontrol ediniz.

Eksik tarama, sürecin baştan başlamasına yol açar.