İş sözleşmesi
Çalışma koşullarını belirleyen sözleşme. Çalışma izni ve vize dosyalarında istenir.
Kısaca
- Belge kategorisi
- Mali ve ticari
- Apostil
- Duruma bağlı
- Geçerlilik
- Sözleşmede yazan süre esastır
İş sözleşmesi, tarafların çalışma koşullarını belirleyen özel hukuk sözleşmesidir. Çalışma izni, vize, mesleki tanınma ve ikamet dosyalarında istenir. Kamu makamının düzenlediği bir belge olmadığı için tasdik yolu, sözleşmenin noter işlemi görüp görmediğine bağlıdır.
Hangi maddeler okunuyor
Yabancı makamlar sözleşmenin tamamını değil, karar verdirici maddeleri arar: tarafların kimliği, görev tanımı ve unvan, işyeri adresi, haftalık çalışma süresi, ücret ve ödeme dönemi, sözleşmenin süresi, deneme süresi ve fesih koşulları. Bu maddelerden biri belirsiz yazılmışsa çeviri belirsizliği gideremez; makam ek belge ister. Görev tanımının başvurulan meslekle örtüşmesi özellikle mesleki tanınma dosyalarında belirleyicidir.
Türkiye’de çalışacak yabancılar için
Çalışma izni başvurusunda sözleşme temel belgelerdendir. Başvuru Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı sistemi üzerinden yapılır; adımlar çalışma izni başvurusu sayfasındadır. Sözleşme Türkçe düzenlenir; çalışan Türkçe bilmiyorsa anladığı dilde bir nüshanın bulunması beklenir. Dosyanın tamamı için çalışma izni belge listesine bakabilirsiniz.
Yurt dışında çalışacaklar için
Yabancı işverenle imzalanan sözleşme hedef ülkenin dilinde olur; Türkiye’deki işlemlerde, örneğin sosyal güvenlik ya da nüfus işlemlerinde kullanılacaksa Türkçeye çevrilir. Vize dosyasında sözleşmenin yanında çalışma belgesi, diploma ve maaş bordrosu da istenebilir. Almanya özelindeki uygulama iş sözleşmesi ve ücret belgeleri sayfasında anlatılıyor.
Apostil hangi makamdan
Bu noktada sık hata yapılıyor. Sözleşme noterde düzenlendiyse ya da imzalar noterde onaylandıysa ortada bir noter işlemi vardır; belge adli sayılır ve apostil şerhi adalet komisyonu başkanlığından alınır, bkz. adli belgeye apostil. Aynı kural, bir belgenin noter onaylı çevirisine şerh düşülürken de işler: kaynak belge idari olsa bile, şerh artık noter işlemine düşüleceği için adalet komisyonuna gidilir. Ayrım apostil nereden alınır sayfasında anlatılıyor. Hiç noter işlemi görmemiş, yalnız taraflarca imzalanmış bir sözleşmeye ise apostil alınamaz; önce imzaların onaylanması gerekir.
Çeviride ne korunur
Ücret rakamı ve para birimi dönüştürülmez, kur uygulanmaz; kaynaktaki biçimiyle aktarılır. Taraf unvanları, vergi ve sicil numaraları, işyeri adresi ve tarihler birebir yazılır. Kişi adları pasaporttaki yazımla aynı olmalıdır, bkz. isim ve tarih yazımı. Sözleşme kısmen çevrilmez: makamlar imza bloğu, ekler ve varsa el yazısı şerhler dâhil bütün metni ister.
İki dilli sözleşmede esas dil
Sözleşme iki dilde düzenleniyorsa, metinler arasında bir farklılık çıktığında hangisinin esas alınacağı sözleşmede açıkça yazılmalıdır. Yazılmadığında uyuşmazlıkta taraflar kendi dillerindeki metne dayanır.
Bu karar imzadan önce verilir; sonradan eklenmesi tarafların yeniden anlaşmasını gerektirir. Ücret, süre ve fesih maddeleri eksiksiz çevrilir; özetlenmez.
Sık sorulan sorular
Kural olarak evet; ekler ve imza bloğu dâhil. Kısmi çeviri kabul edilmez.
Makamın talebine bağlıdır. Yurt dışına gidecek ve apostil alınacak sözleşmelerde imza onayı zorunlu hâle gelir.
Noter işlemi gördüyse adalet komisyonu başkanlığından. Sözleşme bu yönüyle idari belgelerden ayrılır.
Makam ilgili dildeki nüshayı kabul ediyorsa gerekmez. Kabul edilen dili başvurudan önce teyit ediniz.
Hayır. Rakam ve para birimi kaynaktaki gibi aktarılır; dönüştürmeyi değerlendiren makam yapar.
Sözleşmede açıkça yazılması gerekir. Yazılmadığında uyuşmazlıkta taraflar kendi dillerindeki metne dayanır ve tartışma çözümsüz kalır.